In een liefdesrelatie zoeken we verbinding met elkaar, maar willen we tegelijkertijd de vrijheid houden om onszelf te zijn. Die balans tussen verbondenheid en autonomie is niet altijd gemakkelijk.
Misschien belanden jullie steeds opnieuw in dezelfde ruzies, ontstaat er steeds meer afstand of lukt het niet meer om werkelijk te delen wat er in jullie omgaat. Soms is er iets gebeurd waardoor het vertrouwen onder druk staat. Op andere momenten is er niet één duidelijke aanleiding, maar merken jullie dat de relatie langzaam is veranderd.
In mijn praktijk in Utrecht bied ik relatietherapie aan stellen die willen onderzoeken wat er tussen hen gebeurt. Daarbij kijk ik niet alleen naar het probleem waar jullie nu tegenaan lopen, maar vooral naar de patronen die daaronder liggen en naar wat ieder van jullie nodig heeft om opnieuw verbinding te kunnen maken.
Wanneer kan relatietherapie zinvol zijn?
Je hoeft niet te wachten totdat jullie relatie in een ernstige crisis verkeert. Vaak zijn er al eerder signalen dat jullie in patronen terecht zijn gekomen waar je samen moeilijk uitkomt.
Misschien denken jullie tijdens gesprekken steeds vaker: laat maar. Misschien worden dezelfde ruzies telkens opnieuw uitgevochten, probeert de één de ander te overtuigen of te veranderen of wordt er juist steeds minder uitgesproken.
Ook wanneer intimiteit en seksualiteit afnemen, jullie meer langs elkaar heen leven of kleine irritaties steeds groter worden, kan het zinvol zijn om te onderzoeken wat er onder de oppervlakte gebeurt.
Relatieproblemen gaan namelijk lang niet altijd werkelijk over het onderwerp waarover jullie ruzie maken.
Steeds opnieuw hetzelfde patroon
Een conflict over iets alledaags kan veel meer raken dan het onderwerp zelf. Onder boosheid, kritiek, terugtrekken of negeren kunnen bijvoorbeeld gevoelens van afwijzing, eenzaamheid, angst of onveiligheid liggen.
We groeien allemaal op binnen relaties. In ons gezin van herkomst leren we hoe we met anderen omgaan, hoe we reageren wanneer iets spannend wordt en wat we doen om onszelf te beschermen tegen moeilijke gevoelens.
Die manieren van reageren nemen we mee naar ons volwassen leven en dus ook naar onze partnerrelatie.
Wat ooit een begrijpelijke manier was om jezelf te beschermen, kan binnen je huidige relatie juist voor problemen zorgen. En je partner heeft zijn of haar eigen geschiedenis en beschermingsmechanismen. Zo kunnen twee reacties elkaar versterken en ontstaat een patroon waarin jullie telkens opnieuw terechtkomen.
In relatietherapie proberen we dat patroon samen zichtbaar te maken.
Verbinding én autonomie
Voor mij is een belangrijke vraag binnen relaties hoe je verbonden kunt zijn met een ander zonder jezelf kwijt te raken.
Een relatie vraagt dat je je openstelt, deelt wat je voelt en verlangt en rekening houdt met de ander. Tegelijkertijd blijf je een zelfstandig persoon met eigen gevoelens, verlangens, grenzen en verantwoordelijkheden.
Juist daar kan spanning ontstaan. Misschien pas je je voortdurend aan om de relatie goed te houden. Misschien verlang je juist sterk naar vrijheid wanneer je het gevoel krijgt dat de ander te dichtbij komt. Of misschien probeer je het gedrag van je partner te veranderen omdat je hoopt je daardoor zelf veiliger te voelen.
Het kan niet de bedoeling zijn dat je je eigen geluk opgeeft om een relatie in stand te houden.
We onderzoeken daarom niet alleen hoe jullie elkaar kunnen vinden, maar ook hoe ieder van jullie verantwoordelijkheid kan nemen voor zichzelf. Wat voel ik? Wat heb ik nodig? Waar ligt mijn grens? En hoe kan ik dat delen zonder de ander verantwoordelijk te maken voor alles wat er in mij gebeurt?
Van daaruit kan er ruimte ontstaan voor een gelijkwaardiger verbinding.
EFT-relatietherapie in Utrecht
In mijn relatietherapie maak ik veel gebruik van EFT (Emotionally Focused Therapy). Ik heb zowel de basis- als de specialisatieopleiding EFT gevolgd en ben geregistreerd bij Stichting EFT Nederland.
Binnen EFT kijken we naar de emoties en hechtingspatronen die onder jullie interacties liggen.
Stel bijvoorbeeld dat de ene partner zich tijdens een conflict terugtrekt. Voor de ander kan dat veel meer betekenen dan alleen: mijn partner loopt weg. Het kan een oude angst raken om verlaten te worden of er alleen voor te staan. Vanuit die geraaktheid kan iemand boos worden, verwijten maken of juist steeds sterker contact proberen te zoeken.
Dat kan bij de andere partner vervolgens weer het gevoel oproepen geen ruimte te krijgen of zichzelf niet te mogen zijn. Die trekt zich nog verder terug.
Zo ontstaat een patroon waarin beide partners proberen zichzelf te beschermen, maar elkaar ondertussen steeds verder kwijtraken.
In EFT proberen we niet alleen anders over het conflict te praten. We onderzoeken wat er werkelijk geraakt wordt en wat er achter de zichtbare reactie zit.
Wanneer je dat bij jezelf en bij elkaar beter leert herkennen, kan er een ander gesprek ontstaan.
Je partner veranderen of verantwoordelijkheid nemen voor jezelf
Wanneer iets wat je partner doet je pijn, angst of boosheid oplevert, is het verleidelijk om vooral te kijken naar wat de ander anders zou moeten doen.
Maar hoe harder je probeert het gedrag van je partner te veranderen, hoe gemakkelijker jullie in een strijd terechtkomen.
Daarom besteed ik in relatietherapie ook aandacht aan het verschil tussen je eigen grens bewaken en de ander proberen te controleren.
Wat gebeurt er bij jou? Welke emotie voel je? Wat wil je wel of niet? En welke verantwoordelijkheid kun je daar zelf voor nemen?
Dat betekent niet dat alles wat een ander doet daarom acceptabel is. Het betekent wel dat ieder leert om de eigen gevoelens, behoeften en grenzen serieuzer te nemen en daar zelf verantwoordelijkheid voor te dragen.
Vanuit die positie kun je veel duidelijker met elkaar in gesprek.
Als het vertrouwen beschadigd is
Soms komt een relatie onder grote druk te staan door vreemdgaan, een affaire of een andere vorm van ontrouw.
Natuurlijk is er dan aandacht nodig voor de pijn en de beschadiging die zijn ontstaan. Tegelijkertijd wil ik ook onderzoeken wat er onder de gebeurtenis ligt.
Welke verlangens speelden er? Wat gebeurde er met verbinding en afstand binnen jullie relatie? Welke behoefte aan eigenheid, vrijheid, intimiteit of verbondenheid speelde een rol?
Dat betekent niet dat we goedpraten wat er is gebeurd. We proberen te begrijpen wat er tussen jullie is gebeurd en wat ieder nodig heeft om te kunnen bepalen hoe jullie verder willen.
Intimiteit en seksualiteit
Problemen met intimiteit of seksualiteit staan vaak niet helemaal los van wat er verder binnen de relatie gebeurt.
Wanneer de emotionele verbinding onder druk staat, kan dat ook zichtbaar worden in lichamelijke nabijheid en seksualiteit. Andersom kunnen verschillen in verlangen of behoefte aan intimiteit weer spanning binnen de relatie veroorzaken.
Ook hierbij kijken we daarom niet alleen naar het zichtbare probleem. We onderzoeken hoe jullie met elkaar verbonden zijn, wat jullie verlangen, waar spanning of kwetsbaarheid ontstaat en wat moeilijk is om met elkaar te bespreken.
Relatietherapie voor verschillende relatievormen
Ik werk met mensen ongeacht gender, sekse of relatievorm. Voor mij hebben relaties steeds te maken met dezelfde fundamentele vragen: hoe verbinden we ons met elkaar, hoeveel ruimte is er voor ieders autonomie en hoe gaan we om met verschillen, verlangens, onzekerheid en kwetsbaarheid?
Ik heb daarnaast specifieke ervaring met open relaties, polyamorie en andere vormen van consensuele non-monogamie.
Ook binnen deze relaties kunnen patronen rond hechting, veiligheid, vrijheid en verbinding een belangrijke rol spelen. Non-monogamie hoeft daarbij niet het probleem te zijn. Soms maakt een open relatie juist bestaande patronen zichtbaarder, bijvoorbeeld wanneer een nieuwe partner, jaloezie of de verdeling van tijd en aandacht oude onzekerheden raakt.
Voor vragen die specifiek gaan over open relaties en non-monogamie is binnen deze site ook meer informatie te vinden.
Hoe ik werk
Ik werk persoonlijk, eerlijk en open. Therapie zie ik als een samenwerking waarin ik streef naar zoveel mogelijk gelijkwaardigheid.
We brengen eerst in kaart welke patronen telkens terugkomen en proberen die samen te herkennen. Daarbij kijken we naar wat er in het hier en nu tussen jullie gebeurt, maar waar relevant ook naar wat ieder van jullie uit eerdere relaties en het gezin van herkomst meeneemt.
Vervolgens onderzoeken we hoe jullie uit die automatische reacties kunnen stappen en anders met elkaar kunnen omgaan.
Ik ben NVRG-geregistreerd systeemtherapeut en supervisor en werk onder andere vanuit EFT en de systeemtherapie. Door mijn achtergrond als systeemtherapeut kijk ik niet alleen naar twee individuen, maar juist ook naar de wisselwerking tussen jullie.
Relatietherapie is wat mij betreft dan ook niet alleen bedoeld voor het moment waarop jullie er echt niet meer uitkomen. Je kunt ook eerder samen stilstaan bij hoe het met jullie gaat, welke patronen zijn ontstaan en wat jullie willen behouden of veranderen.
Willen jullie onderzoeken wat er in jullie relatie gebeurt en hoe jullie verder kunnen? Neem dan gerust contact met mij op.
Roeland van Peer
Systeemtherapeut en supervisor
Geregistreerd bij de NVRG
